|
1749-1832 y„llar“ aras-nda ya„am-“ olan ünlü Alman ozan-, oyun yazar- Johann Wolfgang von Goethe'nin Faust adl- -iirsel oyunu dünya klasikleri aras-nda önemli bir yer tutar. Faust, Goethe'nin butün eserlerinin bir birle-imi olarak kabul edilir
Faust, Goethe'nin neredeyse tüm ya„am“ boyunca yazarak tamamlad bir yap„tt“r. Urfaust ad-yla onsekiz ya--nda ba-lad oyunu, Faust I ve Faust II ad-yla iki büyük bölüm halinde yazarak seksenüç ya--nda ölümünden k-sa bir süre önce bitirebilmi-tir.
Goethe, Faust'un konusunu çok eski bir öyküden alm„-t“r. -eytanla bahse giren insano-lu temas- önceki yüzy-llarda da birçok öyküye ve oyuna konu olmu-tur. Goethe'den önce birçok yazar taraf-ndan defalarca i„lenmi“ bir konu olan Faust, daha önce de usta bir -ngiliz yazar- olan Christopher Marlowe (1564-1593) taraf-ndan Doktor Faustus ad-yla i„lenmi“tir. Ayn- konudan hareket etmelerine kar--n iki oyunun olay örgüsü çok farkl- biçimde geli-ir ve sonuçlan-r. Marlowe, Faust'u -eytanla girdi-i anla„may“ kaybeden biri olarak ele alm„-t“r. Oysa Goethe Faust karakterini -eytan Mefistofeles'e yenilmeyen bir insan olarak incelemi-tir. Goethe, Faust'unda evrensel bir insan tragedyas- yaratm„-t“r.
Goethe'nin Faust'u içeri-inin çok zengin felsefi derinli-i nedeniyle pek çok farkl- yorumla yüzlerce kez yeniden incelenmi-, dünyan-n tüm ülkelerinde çok farkl- yorumlarla sahnelenmi-tir.
Konu
| Uyar“: Yaz„n“n devam-, eserin konusu hakk-nda ayr„nt-l“ bilgi içermektedir. |
Oyunun ba- kahraman- Faust, felsefeyi, t„bb“, do-a bilimlerini, teolojiyi ara„t-rm-“, gençlik ve olgunluk ça„-n“ yeryüzünün s„rlar-n“ çözmek için tüketmi-tir. Faust'un bu aray „eytan'“ (Mefistofeles) rahats-z etmektedir. Çünkü pek çok insan- felaketlerle yok etmesine, pek çok insan- dünyasal hazlarla uçuruma dü-ürmesine kar--n, yeryüzündeki Faust ad-ndaki doktor, ak-l ve bilgi ile kendisine direnmektedir. Tanr-'dan Faust'u do-ru yoldan ç-karmak için izin isteyen Mefistofeles,onun bunal-mlar içinde oldu-u bir gece kar„-s“na ç-kar ve Faust'a dünya hazlar„n“ vaad eder.Bir iddiaya girerler. Mefistofeles, onun bilgi hastalndan kalbini kurtaracak, ya„ataca-“ en güzel hazlar kar„-s“nda Faust "Dur ey zaman,ne güzelsin!" diyecek olursa iddiay- Mefistofeles kazanm-- olacakt-r. Mefistofeles, Faust'u gençle-tirir ve ona a-k duygusunu tatt„r“r. Faust, bu duyguyu sadece Gretchen adl- genç bir k-zdan çok ötede Helene idealine kadar hissedecek, ama her -eye kar--n Mefistofeles'e bekledi-i cavab- vermeyecektir.
Kaynak:
- Faust Oyun Bro-ürü, Önder Paker, "Faust'u Sahnelerken", 2005
|